Publikacje

Tomik poetycki „Stōnd. Wiersze ślōnske” Krzysztofa Kokota to literacka podróż w głąb śląskiej tożsamości, zapisanej w codzienności, tradycji, a przede wszystkim języku. Autor prowadzi czytelnika przez tradycje (Barbórka, rodzinne świętowania z kołoczem czy bożonarodzeniowe Dzieciontko), splatając osobiste wspomnienia z pamięcią zbiorową. Wiersze utrwalają miejsca i chwile – od Nikiszowca po śląskie familoki – tworząc wielowymiarowy portret regionu, w którym sacrum religijne przenika się z rytuałem dnia powszedniego.

„Stōnd” jest poezją osadzoną w języku śląskim, co nadaje jej niezwykłej autentyczności i muzyczności. Kokot nie tylko dokumentuje język i zwyczaje, lecz także przekształca je w uniwersalne symbole przemijania, bliskości i wspólnoty. To poezja intymna i wspólnotowa zarazem – liryczna, a przy tym zakorzeniona w rzeczywistości, która znika na oczach kolejnych pokoleń. Tomik stawia pytania o znaczenie pamięci i korzeni w świecie, który coraz szybciej traci lokalne odrębności. Uczy, że „stąd” – czyli bycie zakorzenionym – nie ogranicza, ale wzbogaca i otwiera na głębsze rozumienie własnej tożsamości. „Stōnd” ma wartość nie tylko literacką, ale też kulturową: pielęgnuje śląską mowę, tradycję i duchowość, jednocześnie zapraszając do refleksji nad tym, co wspólne i ponadczasowe.

Migracja rycerstwa śląskiego do Królestwa Polskiego, w tym na Ruś Czerwoną, w XIVXV wieku wpisuje się w szerokie zagadnienie związane z przemieszczaniem się ludzi w poszukiwaniu lepszego miejsca do życia. Motorem ich działań były przede wszystkim czynniki ekonomiczne, podbudowane ambicjami poszczególnych jednostek, a związane z poprawą pozycji społecznej i robieniem kariery. Równie ważną rolę odgrywały czynniki polityczne stymulowane przez władców. Rycerze śląscy pojawili się w Królestwie Polskim za panowania Kazimierza Wielkiego, jednak dopiero rządy namiestnicze na Rusi Czerwonej Władysława Opolczyka spowodowały, że Ślązacy zaczęli stanowić dużą społeczność w naszym kraju i osiedlali się zawłaszcza na ziemiach ruskich. Także na dworze Władysława Jagiełły rycerze śląscy odgrywali ważną rolę, a wielu z nich wysłużyło sobie dobra i godności w swojej nowej ojczyźnie. Prezentowany zbiór studiów kreśli sylwetki rycerzy śląskich (grupowo i jednostkowo), którzy zdecydowali się opuścić swoje rodzinne strony, podjąć służbę na dworze polskich monarchów, w konsekwencji uzyskać od nich nadania i osiąść w Królestwie Polskim, zwłaszcza na jego wschodnich kresach obejmujących ziemie ruskie. Autor skupia się nie tylko na ich identyfikacji,

Po latach do Polski przylatuje grupa przyjaciół, opozycjonistów z czasów PRL-u. Pretekstem do podróży jest Orient, charyzmatyczny lider ich niegdysiejszej wspólnoty duchowej, który być może przyczynił się do śmierci Gładkiego, bohatera solidarnościowego podziemia. Brat ofiary organizuje porwanie Orienta, by przeprowadzić obywatelski proces. Sprawy nie idą jednak po myśli samozwańczego sędziego. Jego więzień odsłania nieznane dotąd okoliczności swoich działań, rzucające nowe światło na postępki Gładkiego w stanie wojennym.

Akcja dzieje się w Katowicach, ma mocne motywy śląskie i jest swoistym zbiorowym portretem pokolenia zaangażowanego w opozycję wobec komuny i w działania solidarnościowe. 

Zbiór 7 opowiadań Tomasza Kamuselli, które pierwotnie powstały po angielsku a na śląski przetłumaczył je Marcin Melon. Książka traktuje o trudnych sprawach, często życiu w dyktaturach, które dzieją się poza Śląskiem, ale które dało się oczywiście przetłumaczyć także na ten język. Opowiadania poprzedzone są słowem wstępnym po angielsku, śląsku i podlasku!

Ze wstępu Marcina Melona:

Trefiyły mi sie do przekłodanio ôsprowki Tomasza Kamuselli. Te kōncki na zicher niy sōm wicowne, fto wiy, możno to je kyns nojbardzij pesymistycznyj prozy, jakoście ôtok czytali. (Chocioż musza pedzieć, co przi "Zaś Nazod" miōł żech trocha szpasu.) Co je takigo ôszkliwego we świecie, ô kerym ôsprowio Kamusella? Nojbardzij chyba to, że to je gynau tyn sōm świot, na kerym żyjymy. Kamusella – historyk ze szkockigo Uniwerzytejtu Saint Andrews (trzecigo nojstarszego i - wele "Wachtyrza" - drugigo nojlepszego we Wielgij Brytanii) – zno tyn świot aże za dobrze i mo świadomość, co terozki, kej prawie to czytocie, kajś ftoś łōmie prawa inkszych ludziōw. I wiy, co małowiela poradzymy z tym zrobiyć, nale katać bydymy siedzieć po cichu? Beztōż pado po angelsku, co kajś muszōm być te "Limits", granice, kerych niy śmiymy przepasować, a po ślōnsku – we godce swojigo Hajmatu – ryczy: "Styknie!" Styknie już łōmanio praw myńszości, styknie mordowanio ludziōw skuli pofyrtanych idyji, styknie tajlowanio ludzkości na lepszo i gorszo zorta. A jo rycza z nim, bo co inkszego nōm ôstało?

Język: angielski i śląski

Spis treści:

W okolicy Bruntala, na polsko-czeskim pograniczu, został zamordowany były inspektor Gestapo. Jego śmierć rozdrapuje stare rany i odsłania dawne tajemnice. Wybierzcie się do Czechosłowacji po upadku komunizmu, gdzie nie wszystko jest tak, jak to pamiętacie z historii. Czy podobne wydarzenia mogłyby mieć miejsce na terenach przyznanych Polsce po 1945 roku?

Zbliżają się pierwsze wolne wybory w Czechosłowacji po upadku komunizmu. W regionie przy granicy z Polską robi się gorąco. Ponad milion Niemców, którzy zostali tu po wstrzy­maniu wysiedleń, domaga się swoich praw. Podczas gdy w Pradze szerzy się strach przed powrotem komunistów do władzy, a w Bratysławie coraz głośniej mówi się o więk­szej autonomii, Niemcy na pograniczu stawiają czoła wyzwa­niom, które przynosi nowo zdobyta wolność.

Jak mogła wyglądać sytuacja Czechosłowacji po aksamitnej rewolucji, gdyby nie wysiedlono wszystkich Niemców Sude­ckich? Historia inspirowana prawdziwymi zdarzeniami i miejscami.

Najważniejsza powieść w dorobku węgierskiego noblisty.

W podupadłej wsi na pustkowiu wegetuje grupa ludzi pozbawionych perspektyw na jakąkolwiek poprawę losu. Rytm ich życia wyznaczają powtarzalna ciężka praca i wieczorne pijaństwo. Wszyscy dawno zatracili się w moralnym zepsuciu i wzajemnej niechęci. Lecz gdy w okolicy pojawia się Irims - dawny mieszkaniec wioski, uważany przez lata za zmarłego - nieoczekiwanie odzyskują wiarę w przyszłość.

Nie mając pojęcia, jakie intencje tak naprawdę stoją za powrotem mężczyzny, ulegają złudnej nadziei niczym zbiorowej halucynacji. "Zmartwychwstały" z pewnością "wypędzi wilgotną ciszę" i poprowadzi ich ku lepszemu. Czy rzeczywiście dają się uwieść charyzmatycznemu przybyszowi, czy może własnej rozpaczy?

Przejmująca powieść Krasznahorkaiego to złożone studium zbiorowego obłędu. Bogata w literackie odniesienia i biblijne tropy pozwala przyjrzeć się mechanizmom społecznej manipulacji i religijnego fanatyzmu, nie unikając przy tym egzystencjalnej refleksji nad stanem ducha jednostki okradzionej z godności i nadziei.

Pierwszy tom bestsellerowej serii Roberta J. Szmidta z postapokaliptycznego Wrocławia.

Wrocław, sierpień 1963. Miasto zostaje odcięte od świata z powodu epidemii. Milicjanci są świadkami dziwnych wydarzeń - pacjencie atakują przebywających w izolatorium na Psim Polu chorych i personel. Wkrótce do Komendy Wojewódzkiej napływają niepokojące sygnały o "zmartwychwstałych". Zbiera się sztab kryzysowy, który musi podjąć działania. Do izolatoriów skierowane zostają oddziały KBW i ZOMO, a rozkaz jest tylko jeden: opanować sytuację!

Szczury Wrocławia to pełnokrwista polska apokalipsa zombie, napisana przez mistrza gatunku - Roberta J. Szmidta (Metro 2033: Otchłań, Apokalipsa według Pana Jana, Łatwo być bogiem).

Drugi tom bestsellerowej serii Roberta J. Szmidta z postapokaliptycznego Wrocławia.

10 sierpnia 1963. Rzesze nieumarłych opanowują nie tylko Wrocław. Wieści napływające z innych miast, a nawet z zagranicy są przytłaczające. W ciągu zaledwie kilku godzin upada stary porządek świata. Do ludzi majora Biedrzyckiego dociera z wolna bolesna prawda. Nie ma co liczyć na wsparcie albo odsiecz. Każdy z ocalonych musi radzić sobie z nowym zagrożeniem na własną rękę. Tymczasem jedno z największych więzień Dolnego Śląska staje się twierdzą, do której załoga ściąga swoje rodziny i znajomych. Za mur trafiają setki cywilów, ale dla osadzonych nie ma tam już miejsca. Wszyscy więźniowie trafiają za bramę, jednak dla tych najgorszych nie jest to wcale wyrok śmierci. Ludzie pokroju Fabiana Sprychy, mordercy i kanibala pozbawionego ludzkich uczuć w jeszcze większym stopniu niż zombie, dostrzegają okazję do rozwinięcia skrzydeł. Tak zaczyna się walka o podporządkowanie sobie ginącego miasta. Dowodzony przez Sprychę gang szybko udowadnia, że nieumarli nie są największym koszmarem zdziesiątkowanej ludności.

Uwaga! Wysyłka od 21 maja 2026 roku. Do tego czasu można zamówić książkę z 40% rabatem przedsprzedażowym!

Rok 2014. Petr, ceniony dziennikarz śledczy, wraca do rodzinnej wsi w Górach Orlickich, by po rozwodzie zacząć nowe życie w odziedziczonym po matce domu. Trafia na starych znajomych, ale musi też zmierzyć się z dawną traumą. Tajemnica zaginięcia jego najlepszego przyjaciela z dzieciństwa domaga się wyjaśnienia. Wkrótce Petr odkrywa, że w okolicy zniknęło bez śladu na przestrzeni kilkudziesięciu lat podejrzanie dużo dzieci. Co z tym mają wspólnego przedwojenne bunkry wtopione w górski pejzaż oraz tradycja lepienia bałwana z pierwszego zimowego śniegu?

Czeski bestseller łączący elementy thrillera, horroru, fantasy i kryminału, porównywany do powieści Stephena Kinga. 

Tłumaczenie: Kamil Czaiński

Strony: 696 

Pięć niezwykłych kobiet i wspaniałe rezydencje, które dzięki nim powstały lub osiągnęły szczyt świetności. Przez trzy stulecia śląskie zamki i pałace były świadkami ich wzlotów i upadków, powiernikami najgłębszych sekretów, a w czasach dominacji mężczyzn niegasnącego pragnienia niezależności. Nawet jeśli miejsca pochówku przepadły, a wielkie mury runęły, przetrwała burzliwa historia i porywająca opowieść

Joseph Benedict Polednik (1798-1882). Szkic historyczny o twórcy fundacji dobroczynnej w Lyskach

Edward Polednik spod Rybnika był jedynakiem. Świetnie się zapowiadał. Miał 17 lat, gdy przeziębił się na polowaniu. Wdało się zapalenie mózgu. Zmarł. Wtedy jego zdruzgotany ojciec swój duży majątek przeznaczył na pomoc innym.  Ojciec tego chłopaka nazywał się Józef Benedykt Polednik. Ktoś inny w obliczu takiej tragedii zacząłby pić albo pogrążył się w apatii. 48-letni wtedy Józef postanowił jednak swój majątek i talent do pomnażania pieniędzy przeznaczyć na pomoc bliźnim. Dzięki fundacji Józefa Polednika setki zdolnych, ale ubogich Ślązaków zdobyło wykształcenie. Tak się złożyło, że jednym z najwybitniejszych z nich okazał się jego własny krewny, urodzony już po jego śmierci. To prawnuk jego siostry, błogosławiony ksiądz Emil Szramek, wybitnie zasłużony dla Kościoła i śląskiej kultury.

Życie Josepha Benedicta Polednika, chłopskiego syna z Lysek dowodzi, że prawdziwa i uniwersalna wielkość może pojawić się nawet w małej wiosce pomiędzy Raciborzem i Rybnikiem i nie stanie jej na przeszkodzie żaden negatywny stereotyp. Skoro taka niezwykła historia wydarzyła się raz i to z dala od wielkich centrów kultury, to oznacza, że wydarzać się może ona zawsze i wszędzie. Grzechem byłoby nie wziąć tego pod uwagę wstając rano z łóżka.

Książka zawiera opis 42 zamków i pałaców w Sudetach Środkowych i na Przedgórzu Sudeckim od okolic Bolkowa po Kotlinę Kłodzką, współrzędne geograficzne GPS i informacje praktyczne. Opis rezydencji uzupełniają fotografie współczesne i historyczne, herby rodowe, ryciny i mapy.

Romuald M. Łuczyński, dociekliwy historyk z zamiłowania i krajoznawca z powołania, od lat śledzi i dokumentuje losy (zwłaszcza powojenne) dawnych rezydencji rodów szlacheckich i arystokratycznych w Sudetach, po obu stronach dzisiejszej granicy polsko-czeskiej, a także na całym Dolnym Śląsku. Efektem tych studiów są liczne opublikowane, naukowe i popularno-naukowe opracowania. Wśród nich znalazły się drukowane wcześniej prace, poświęcone sudeckim zamkom, dworom i pałacom Szlacheckie i arystokratyczne rezydencje w Sudetach czeskich. Sudety Zachodnie i Środkowe oraz Szlacheckie i arystokratyczne rezydencje w Sudetach czeskich. Sudety Wschodnie.

Książka zawiera opis 42 zamków i pałaców w Sudetach Wschodnich i na Przedgórzu Sudeckim od okolic Będkowic po Trzebieszowice, współrzędne geograficzne GPS i informacje praktyczne. Opis rezydencji uzupełniają fotografie współczesne i historyczne, herby rodowe, ryciny i mapy.

"Prezentowany tu tom swą narracją, układem graficznym i sposobem prezentowania treści, także stroną ilustracyjną nawiązuje do wspomnianych uprzednio wydawnictw, koncentrując uwagę Czytelnika tym razem na godnych szczególnego zainteresowania obiektach w Sudetach polskich. () Zawarte w książce opisy dziejów prezentowanych w nich obiektów, oparte są nie tylko na własnej obserwacji oraz starszej i współczesnej dokumentacji fotograficznej, ale także na wykorzystanych licznych archiwaliach. () Daje to gwarancję rzetelności opracowania, a zamieszczone przy okazji informacje o dostępności opisywanych obiektów dla zwiedzających i sposobach zwiedzania, czynią Szlacheckie i arystokratyczne rezydencje w Sudetach polskich swoistym, godnym polecenia przewodnikiem."

Janusz Czerwiński

SZTUKA DAWNEGO OPOLA

red. naukowa B. Czechowicz, J. Filipczyk, A. Kozieł
Dotychczasowe naukowe opracowania niemieckie i polskie dot. sztuki Opola były wyłącznie inwentarzami zabytków lub pisanymi na ich podstawie pracami popularnymi. Konferencja „Sztuka dawnego Opola” (zorganizowana w dn. 29- 30.09.2016 przez Muzeum Śląska Opolskiego, Instytut Historii UO, Instytut Historii Sztuki UWr, Polskie Towarzystwo Historyczne O/Opole i Archiwum Państwowe w Opolu), której celem było zebranie obecnego stanu wiedzy o dokonaniach artystycznych na terenie Opola w jego dawnych, lokacyjnych granicach (z przedmieściami, w tym z monastycznym suplementem miasta, jakim było opactwo Norbertanek w Czarnowąsach), jak i rozrastającego się Opola doby industrialnej, przyniosła szereg ważnych tekstów problemowych omawiających dzieje sztuki miasta, położono przy tym nacisk na mniej znane zagadnienia doby baroku, XIX i XX w. Autorzy badań historycy sztuki, historycy i architekci z różnych ośrodków zaprezentowali wyniki swoich prac podczas konferencji, jednak z przyczyn oczywistych, w ten sposób dotrzeć można było jedynie do wąskiego grona odbiorców.

Autor przemierza górskie i podgórskie rejony Śląska zafascynowany specyficzną atmosferą wielu miejsc romantycznie położonych, owianych zapomnianymi już historiami i legendami. Magia tych miejsc związana jest nie tylko z działalnością Ducha Gór, czy tajemniczych Walonów, tworzona jest także współcześnie przez ludzi w Śląsku zakochanych, swoją nieprawdopodobną pasją budujących nową historię tych ziem.

Autor podaje przykłady takich działań, wskazuje ludzi, którzy próbują połączyć wspaniałą przeszłość Śląska z dążeniami jego nowych mieszkańców, którzy korzenie swe w tej ziemi magicznej mocno już zapuścili. Tacy artyści jak Olga Tokarczuk, Henryk Waniek, ich dzieła, dają gwarancję, że ten piękny kraj czeka świetlana przyszłość.

Jan Hahn – honorowy prezes Przymierza Śląskiego. Autor wydawnictw związanych z historią i kulturą Śląska: „Ilustrowana historia Śląska w zarysie”, „Lux ex Silesia”, „Śląsk w Europie”. Pisze artykuły do prasy lokalnej („Gwarek”, „Montes Tarnoviciensis”) i regionalnej („Nowiny Rybnickie”). Z wykształcenia filolog słowiański (serbskochorwacki na UJ). Tłumacz z tego języka.

Woda - jak twierdzi wielu, jest początkiem życia. Z niej żeśmy wyszli. Pierwsze ludzkie osady na Śląsku także powstały nad wodą. Matka, królowa śląskich wód - Odra, odegrała w historii naszej krainy rolę niezwykle doniosłą. W trzeciej części "Śląska magicznego" autor dowodzi, że także pod względem zasobów wodnych, Śląsk jest krainą fantastycznie bogatą i różnorodną. Bo obok głównej wodnej arterii - Odry i sieci jej dopływów, mamy tu pojezierza (i to niejedno!), kompleksy stawów, tysiące zbiorników wodnych, zalewów i starorzeczy. Do tego płynnego bogactwa autor "dokłada" jeszcze opisy najpiękniejszych fontann, cudownych i uzdrowicielskich źródeł, historie kamieniołomów, zamienionych w oczka wodne z wodą o tęczowych barwach. A oprócz tego (jak zwykle) historie - przeważnie magiczne, z życia miast i wiosek leżących nad wodą.